Nieuwsbrief

Omgaan met conflicten tijdens Kerst

20-12-2018

Bestel nu Omgaan met conflicten in onze webshop Boekenwereld.com 

Tijdens de feestdagen vermijden we conflicten het liefst. We willen namelijk niet dat al die negatieve energie het feest bederft. Maar draait het bij een conflict alleen om negatieve energie, of kan er ook iets positiefs uit voortkomen? Monnik en therapeut Anselm Grün stelt in Omgaan met conflicten: moeilijke situaties onder ogen zien en oplossen dat conflicten eigenlijk onvermijdelijk zijn. We hebben ze juist nodig; ze kunnen ons verder brengen en nieuwe ontwikkelingen in gang zetten.

Hoe een oude traditie omgaat met conflicten

GrünHeb je ook wel eens een conflictsituatie meegemaakt tijdens de feestdagen? Misschien ken je wel zo’n kerstavond waarbij oude, onopgeloste conflicten opnieuw oplaaien. Opeens slaat de positieve sfeer van de avond om in een negatieve stemming, omdat de beruchte ‘oude koeien’ uit de sloot worden gehaald. Die oude koeien hebben vervolgens de potentie om kerstavond volledig te ruïneren. Of neem de situatie waarbij er met Kerst een spel wordt gespeeld en iemand vals speelt. Voordat je het weet vliegt het bordspel van Mens erger je niet over de tafel. In beide gevallen ontstaat er een situatie die we niet zomaar kunnen negeren. Hoe moeten we volgens Grün zo’n conflict aanpakken?

We kunnen om te beginnen het woord ‘conflict’ in een nieuw perspectief plaatsen. Het woord komt van het Latijnse confligere, wat zoiets betekent als ‘op elkaar stoten’ of ‘botsen’. Iedereen maakt conflicten mee en ze ontstaan overal waar mensen met elkaar samenleven. Als er een conflict is, dan betekent dit niet dat de betrokken personen of groepen niet goed met elkaar kunnen samenleven. Conflicten duiden juist op een hoge mate van belangstelling tussen mensen en zijn daarnaast een uitdrukking van een levendige vorm van samenleven. In de woorden van Grün: ‘Een leven zonder conflicten bestaat niet.’

Hoewel conflicten lastig zijn kan er naast negatieve energie ook positieve energie vrijkomen. Om positieve energie te stimuleren onderzoekt Grün verhalen uit de Bijbel die kunnen dienen als oplossing maar ook als voorbeelden van mogelijke conflictsituaties. Bijbelse verhalen waarin conflicten worden besproken zijn volgens Grün archetypisch van aard, omdat ze ons iets vertellen over het verleden, maar ook algemene beelden vertegenwoordigen, die vandaag net zo actueel zijn als destijds.

Hiervoor kijkt Grün onder andere naar de Regel van Benedictus. Dit is een traditie die in de loop van vele eeuwen is ontwikkeld, en kan helpen conflicten op te lossen. Grün wijst op vijf voorwaarden die een klimaat kunnen scheppen waarin we een conflict moeten behandelen en waarin een oplossing mogelijk wordt.

Vijf voorwaarden voor een goed klimaat om conflicten op te lossen

De eerste voorwaarde is dat we een waardeoordeel moeten uitstellen. Het doet er eigenlijk niet toe wie er ‘gelijk’ of ‘ongelijk’ heeft. Het uitstellen van een waardeoordeel kan een verfrissende werking hebben, waardoor een conflict nuchter kan worden benaderd. Probeer de situatie te aanvaarden of te zien als een uitdaging, in plaats van die op te vatten als een persoonlijke krenking.

Geef daarnaast iedereen het recht te om te denken zoals hij of zij denkt. Deze tweede voorwaarde lijkt eenvoudig, maar in de hitte van de strijd is het niet zo makkelijk om een conflict zonder vooronderstellingen en waardeoordelen in te gaan. Ga het conflict aan zonder daarbij de mening te hebben dat iedereen moet denken zoals jij dat doet.

Aandachtig luisteren is de derde voorwaarde die ervoor kan zorgen dat er uit een conflict iets goeds voortkomt. Probeer erachter te komen waarom er een conflict is. Misschien is iemand teleurgesteld in iets of zijn er onopgeloste problemen. Ook hierbij is het van belang om tijdens het luisteren een waardeoordeel uit te stellen. De bedoeling is om te begrijpen wat de ander beweegt.

De vierde voorwaarde is dat je voortdurend informeert hoe de ander zijn opstelling in het conflict ziet, welke verklaring diegene ervoor heeft en wat de gevolgen daarvan zijn. Op deze manier neem je de ander niet alleen serieus, je zorgt er ook voor dat die wordt gestimuleerd om zijn opstelling goed te formuleren. Zo krijgt iedereen een beter inzicht in de situatie.

Tot slot: onderzoek je eigen motieven. Dit is vergelijkbaar met de vierde voorwaarde, maar dan toegepast op jezelf. Want wat betekent dit conflict voor jou en wat wil je er uiteindelijk mee bereiken?

Omgaan Kerstmet conflicten tijdens de feestdagen

Hoe kunnen wij het beste omgaan met conflicten die ontstaan tijdens de feestdagen? Denk aan het voorbeeld van iemand die vals speelt tijdens een potje Mens erger je niet. Op dat moment kan een positieve kerstsfeer omslaan in een negatieve. Toch is het belangrijk om een waardeoordeel uit te stellen. Er zijn talloze redenen waarom iemand bewust of onbewust een negatieve kerstsfeer creëert. Probeer te begrijpen waarom iemand dat doet. Luister aandachtig naar zijn of haar redenen en probeer daarnaast ook te achterhalen wat jou eigen motieven zijn. Op deze manier kan een negatieve situatie weer omgebogen worden tot een positieve kerstavond.

Een ander voorbeeld is dat van de ‘oude ruzie’. Tijdens de feestdagen willen we graag feestvieren en de negatieve energie die een conflict met zich meebrengt, wegstoppen. Je kunt je ook afvragen of het wel verstandig is om een ruzie uit te praten tijdens het eten van die lekkere kerstkalkoen. Maar wat nu als de positieve kerstsfeer juist kan bijdragen aan een eventuele oplossing van het conflict? De vijf voorwaarden van Grün kunnen helpen om de positieve energie extra te stimuleren. Misschien zal tijdens elke volgende kerstmis worden herdacht hoe het conflict toen is opgelost, in plaats van dat het steeds weer oplaait.

Volledig in de kerstgedachte wenst Grün ons het volgende toe: ‘Zo wens ik u toe, beste lezers, dat u in de conflicten waarvoor u zich gesteld ziet (met uzelf, met een andere persoon of binnen een groep) een goede weg weet te vinden. Uw inspanning zal eraan bijdragen dat u persoonlijk groeit en rijper wordt, dat u de mogelijkheden van uw ziel ontdekt, en dat de vrees voor conflicten, die u misschien al vanaf uw vroegste jeugd parten speelt, verdwijnt. Ik wens u toe dat u door het oplossen van conflicten tot zegen wordt voor de betrokken partijen en dat u zo kunt bijdragen aan de vrede in uw omgeving. En laat die vrede tot een zuurdesem van verzoening worden voor de hele wereld.’

Bestel nu Omgaan met conflicten in onze webshop Boekenwereld.com